{"id":60644,"date":"2025-10-15T11:00:20","date_gmt":"2025-10-15T10:00:20","guid":{"rendered":"https:\/\/uksw.edu.pl\/?post_type=badania_i_nauka&p=60644"},"modified":"2025-10-15T11:00:22","modified_gmt":"2025-10-15T10:00:22","slug":"projekt-osoba-i-narod-perspektywa-jana-pawla-ii-prezentacja-badan","status":"publish","type":"badania_i_nauka","link":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/badania-i-nauka\/projekt-osoba-i-narod-perspektywa-jana-pawla-ii-prezentacja-badan\/","title":{"rendered":"Projekt \u201eOsoba i nar\u00f3d \u2013 perspektywa Jana Paw\u0142a II\u201d – prezentacja bada\u0144"},"content":{"rendered":"\n

Prezentacja wynik\u00f3w bada\u0144 odby\u0142a si\u0119 w Muzeum Jana Paw\u0142a II i Prymasa Wyszy\u0144skiego<\/a> w przeddzie\u0144 47. rocznicy wyboru Karola Wojty\u0142y na papie\u017ca.<\/h2>\n\n\n\n

Badania zosta\u0142y wykonane w ramach projektu \u201eOsoba i nar\u00f3d \u2013 perspektywa Jana
Paw\u0142a II\u201d, prowadzonego na naszym Uniwersytecie <\/a>pod kierunkiem dr hab. Rafa\u0142a Wi\u015bniewskiego, prof. ucz. Zrealizowane zosta\u0142y dwoma metodami: analizy tre\u015bci artyku\u0142\u00f3w z portali internetowych oraz post\u00f3w i komentarzy z medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych (Sotrender) oraz analizy ilo\u015bciowej CBOS, wykonanej w 2025 r.: og\u00f3lnopolska pr\u00f3ba reprezentatywna os\u00f3b doros\u0142ych (18+), obejmuj\u0105ca liczb\u0119 1731 wywiad\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Badania prowadz\u0105 nasi eksperci, kt\u00f3rych prace od lat kszta\u0142tuj\u0105 refleksje nad pami\u0119ci\u0105 zbiorow\u0105, religi\u0105 i to\u017csamo\u015bci\u0105 narodow\u0105: dr hab. Rafa\u0142 Wi\u015bniewski, prof. ucz., prodziekan Wydzia\u0142u Spo\u0142eczno-Ekonomicznego UKSW, dr hab. Dominika \u017bukowska-Gardzi\u0144ska, prof. ucz. z Instytutu Nauk Teologicznych UKSW oraz dr Marcin Zarzecki z Instytutu Nauk Socjologicznych UKSW.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dr hab. Rafa\u0142 Wi\u015bniewski, prof. ucz. w trakcie prezentacji wynik\u00f3w bada\u0144<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n

Badania ods\u0142aniaj\u0105, w jaki spos\u00f3b posta\u0107 Jana Paw\u0142a II funkcjonuje jako symbol kulturowy
i punkt odniesienia w sporach spo\u0142ecznych oraz w debacie publicznej. Pomimo wst\u0119pnego charakteru bada\u0144, ju\u017c teraz mo\u017cna wskaza\u0107 wyra\u017ane trendy i linie polaryzacji, kt\u00f3re kszta\u0142tuj\u0105 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 debat\u0119 o papie\u017cu. To pierwszy etap bada\u0144, dzielimy si\u0119 wst\u0119pnymi obserwacjami. Cho\u0107 maj\u0105 one charakter cz\u0105stkowy, ju\u017c teraz \u00a0pozwalaj\u0105 dostrzec interesuj\u0105ce tendencje i zarysowuj\u0105 kierunki dalszych analiz. Jan Pawe\u0142 II nadal\u00a0jest autorytetem w opinii\u00a0Polak\u00f3w – m\u00f3wi dr hab. Rafa\u0142 Wi\u015bniewski, prof. ucz.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Analiza dyskursu internetowego dotycz\u0105cego Jana Paw\u0142a II ukazuje z\u0142o\u017cony obraz obecno\u015bci jego postaci w przestrzeni publicznej, na pograniczu sfery religijnej, kulturowej, spo\u0142ecznej i politycznej. To jedna z kluczowych postaci debaty publicznej w Polsce. Posta\u0107 wielowymiarowa, kt\u00f3ra wci\u0105\u017c wywo\u0142uje \u017cywe reakcje spo\u0142eczne i medialne, mimo \u017ce w tym roku w pa\u017adzierniku mija 47 lat od wyboru Karola Wojty\u0142y na papie\u017ca w 1978 r.<\/a><\/p>\n\n\n\n

Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II jest dzi\u015b autorytetem moralnym dla niemal 60% Polak\u00f3w i niemal tyle samo ocenia pozytywnie jego pontyfikat. Badania wskazuj\u0105, \u017ce narracja wok\u00f3\u0142 Jana Paw\u0142a II ma przede wszystkim silnie pozytywny charakter, cho\u0107 ujawniaj\u0105 si\u0119 w niej rysy polaryzacji. Narracja afirmacyjna w dyskursie stanowi 56%, a krytyczna 27%.<\/strong> Dla jednych Jan Pawe\u0142 II jest symbolem duchowo\u015bci, wolno\u015bci, solidarno\u015bci i jedno\u015bci, umacniaj\u0105c wsp\u00f3lnotow\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 \u2013 dla innych punktem odniesienia w sporach ideowych i politycznych, wyznaczaj\u0105c granice ideologiczne.<\/p>\n\n\n\n

Analiza obj\u0119\u0142a imponuj\u0105cy zbi\u00f3r 1,2 mln tre\u015bci internetowych w latach 2022 \u2013 2025, co czyni j\u0105 jednym z najpe\u0142niejszych przegl\u0105d\u00f3w spo\u0142ecznej recepcji Jana Paw\u0142a II w sieci. Analiz\u0119 tre\u015bci wykonano z wykorzystaniem du\u017cego modelu j\u0119zykowego gpt-4.1-2025-04-14 autorstwa OpenAI (badanie dyskursu internetowego w okresie 15.09.2022-15.09.2025).<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dr Marcin Zarzecki<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n

Gdy kilka lat temu wspominano papie\u017ca, dominowa\u0142y oficjalne uroczysto\u015bci, przekazy ko\u015bcielne i rocznicowe programy telewizyjne. Dzi\u015b \u2014 centrum tej rozmowy przenios\u0142o si\u0119 do medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, na TikToka, Twittera, Facebooka i fora dyskusyjne. Zmieni\u0142 si\u0119 j\u0119zyk, ton i forma komunikacji – m\u00f3wi dr Marcin Zarzecki.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Do oceny wyd\u017awi\u0119ku wi\u0119kszych grup tre\u015bci wykorzystano Sentiment Score, kt\u00f3ry jest miar\u0105 temperatury emocji w dyskusji. Emocjonalny wymiar przekazu
w mediach katolickich zdominowa\u0142a wdzi\u0119czno\u015b\u0107 (15% tre\u015bci), cz\u0119sto wyra\u017cana w kontek\u015bcie troski papie\u017ca o wiernych, czy jego duchowego przewodnictwa. Kolejnymi najcz\u0119\u015bciej identyfikowanymi emocjami by\u0142y nadzieja (10%) oraz szacunek (ponad 6%), co potwierdza utrwalony, pozytywny obraz Jana Paw\u0142a II jako duchowego autorytetu i wzoru do na\u015bladowania.<\/p>\n\n\n\n

W pozosta\u0142ych mediach i w debacie internetowej wok\u00f3\u0142 postaci Jana Paw\u0142a II pojawia\u0142a si\u0119 wi\u0119ksza r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 ton\u00f3w i temat\u00f3w, a dyskurs charakteryzowa\u0142 si\u0119 wyra\u017aniejsz\u0105 polaryzacj\u0105. Najcz\u0119\u015bciej poruszane zagadnienia to upami\u0119tnienie i kult papie\u017ca w przestrzeni publicznej (16%), jego dziedzictwo i nauczanie (14%), rola Ko\u015bcio\u0142a i Jana Paw\u0142a II w \u017cyciu spo\u0142ecznym i politycznym (13%) oraz biografia
i wp\u0142yw na wydarzenia historyczne (13%). Dyskurs mo\u017cna podzieli\u0107 na dwa wyra\u017ane nurty: pozytywny, obejmuj\u0105cy tematy takie jak dialog mi\u0119dzyreligijny, otwarto\u015b\u0107 i kontakty mi\u0119dzynarodowe, upami\u0119tnienie papie\u017ca w przestrzeni publicznej czy jego nauczanie (Sentiment Score od 68 do 88), oraz krytyczny, obejmuj\u0105cy m.in. zarzuty o tuszowanie pedofilii, podzia\u0142y spo\u0142eczne i sekularyzacj\u0119 (Sentiment Score od 8 do 36). Podobnie jak w mediach katolickich, najcz\u0119\u015bciej wyra\u017can\u0105 emocj\u0105 by\u0142a wdzi\u0119czno\u015b\u0107 (10%), obok kt\u00f3rej cz\u0119sto pojawia\u0142y si\u0119 duma, szacunek i nadzieja.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dr hab. Dominika \u017bukowska-Gardzi\u0144ska, prof. ucz.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n

Badania s\u0105 szczeg\u00f3lnie wa\u017cne dla \u015brodowisk papieskich, kt\u00f3rym zale\u017cy na obecno\u015bci nauczania Jana Paw\u0142a II w przestrzeni publicznej. Po\u015br\u00f3d wielu wa\u017cnych w\u0105tk\u00f3w, wyniki wskazuj\u0105\u00a0na\u00a0silne zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy pozytywnie budowanym przekazem a automatycznym wykluczaniem
i marginalizacj\u0105 os\u00f3b maj\u0105cych odmienny obraz papie\u017ca Polaka. Widz\u0119 tu wielk\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za dialog – ocenia dr hab. Dominika \u017bukowska-Gardzi\u0144ska, prof. ucz.
<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

W roku 2023 w okresie przypadaj\u0105cej 2 kwietnia rocznicy \u015bmierci papie\u017ca ruch narracyjny wzr\u00f3s\u0142 w sieci o 350% w stosunku do poprzedniego miesi\u0105ca. <\/a>Tak dzia\u0142a dzi\u015b pami\u0119\u0107 w internecie: przypomina fal\u0119 \u2013 spi\u0119trza si\u0119 w momentach rocznic i rozchodzi w codziennym dyskursie. W mediach katolickich mamy do czynienia z bardzo stabilnym kodem narracyjnym.\u00a0Dominuj\u0105 tematy upami\u0119tnienia, duchowo\u015bci i nauczania papie\u017ca. 3\/4 tre\u015bci ma charakter jednoznacznie afirmacyjny.\u00a0W mediach \u015bwieckich narracja si\u0119 rozwarstwia. Obok tre\u015bci wspomnieniowych pojawiaj\u0105 si\u0119 w\u0105tki krytyczne: relacja Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u2013 pa\u0144stwo, sekularyzacja, kwestie pedofilii, spory historyczne.\u00a0Pojawia si\u0119 tak\u017ce ironia \u2013 nowy j\u0119zyk pami\u0119ci m\u0142odszych pokole\u0144.\u00a0Pokolenie 50+ pami\u0119ta papie\u017ca osobi\u015bcie, nie medialnie. Komunikacja ma charakter dzi\u0119kczynny i wsp\u00f3lnotowy.\u00a0Pokolenie 30\u201349 \u0142\u0105czy wspomnienia z krytyczn\u0105 refleksj\u0105.\u00a0Pokolenie 15\u201329 m\u00f3wi j\u0119zykiem skr\u00f3t\u00f3w, symboli, ironii.<\/p>\n\n\n\n

A\u017c 76% Polak\u00f3w ceni Jana Paw\u0142a II w\u0142a\u015bnie za umiej\u0119tno\u015b\u0107 dotarcia do ludzi m\u0142odych i jest to najwa\u017cniejszy pow\u00f3d uznania dla papie\u017ca. Ponad 60% spo\u0142ecze\u0144stwa docenia pielgrzymowanie
i nauczanie na ca\u0142ym \u015bwiecie, a tak\u017ce rol\u0119 JP2 w obaleniu komunizmu (57%) i wsparcie duchowe podczas pielgrzymek do kraju (55 %). Wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa r\u00f3wnie\u017c g\u0142oszona przez papie\u017ca idea dialogu \u2013 za modlitw\u0119 z wyznawcami innych religii ceni go ponad 50% naszych rodak\u00f3w, a za poparcie dla idei integracji Polski z UE ponad 30%. <\/strong>Niemal 30% badanych ceni papie\u017ca Jana Paw\u0142a II za obron\u0119 \u017cycia od pocz\u0119cia do naturalnej \u015bmierci.<\/p>\n\n\n\n

Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II od ponad 20 lat jest liderem ranking\u00f3w w\u015br\u00f3d postaci b\u0119d\u0105cych powodem do dumy: Polacy wymieniaj\u0105 go na pierwszym miejscu od 2003 r. obok takich postaci, jak J\u00f3zef Pi\u0142sudski, Miko\u0142aj Kopernik, Fryderyk Chopin, Lech Wa\u0142\u0119sa, Tadeusz Ko\u015bciuszko czy Maria Sk\u0142odowska-Curie. Wyb\u00f3r Karola Wojty\u0142y na papie\u017ca to jeden z istotnych powod\u00f3w do dumy dla Polak\u00f3w, obok takich wydarze\u0144 jak obalenie komunizmu, odzyskanie przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci w 1918 r., powstanie warszawskie, wej\u015bcie Polski do UE i NATO, a tak\u017ce bitwa pod Grunwaldem, chrzest Polski i powstanie pa\u0144stwa polskiego czy uchwalenie Konstytucji 3 maja. Niemal 90% badanych uwa\u017ca, \u017ce Jan Pawe\u0142 II mia\u0142 wp\u0142yw na histori\u0119 Polski. S\u0105 w\u015br\u00f3d nich zar\u00f3wno osoby religijne, jak i osoby niewierz\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

\n

Z mojej perspektywy czyli historyka, ale i dyrektora papieskiego muzeum jest niezwykle wa\u017cne dowiedzie\u0107 si\u0119 jak mocno Jan Pawe\u0142 II i jego nauczanie sta\u0142o si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 polskiej to\u017csamo\u015bci
w aktualnej sytuacji spo\u0142eczno-kulturowej. Wiedza ta pozwoli ukierunkowywa\u0107 prac\u0119 instytucji takich, jak moja – podsumowuje Piotr Dmitrowicz, dyrektor Muzeum Jana Paw\u0142a II i Prymasa Wyszy\u0144skiego<\/a><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Projekt \u201eOsoba i nar\u00f3d \u2013 perspektywa Jana Paw\u0142a II\u201d<\/strong> finansowany ze \u015brodk\u00f3w bud\u017cetu pa\u0144stwa, przyznanych przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wy\u017cszego dla Programu\u00a0Narodowy Program Rozwoju Humanistyki\u201d w ramach modu\u0142u \u201eFundamenty\u201d. <\/p>\n\n\n\n

Celem projektu jest analiza i interpretacja oryginalnych idei Jana Paw\u0142a II zwi\u0105zanych z kszta\u0142towaniem si\u0119 integralno\u015bci osoby i suwerenno\u015bci narodu przez kultur\u0119 oraz ich wp\u0142yw na polskich my\u015blicieli idei politycznych dzia\u0142aj\u0105cych aktywnie po 1989 r. Poprzez kilkuw\u0105tkow\u0105 monografi\u0119 chcemy zaprezentowa\u0107 syntetyczn\u0105 i pog\u0142\u0119bion\u0105 kwerend\u0119 biblioteczn\u0105, o nowe \u017ar\u00f3d\u0142a archiwalne i badania socjologiczne refleksj\u0119 na temat zwi\u0105zk\u00f3w mi\u0119dzy to\u017csamo\u015bci\u0105 kulturow\u0105, integralno\u015bci\u0105 osoby a suwerenno\u015bci\u0105 narodu. Projekt prezentuje tym samym dziedzictwo intelektualne Karola Wojty\u0142y \u2013 Jana Paw\u0142a II.
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prezentacja wynik\u00f3w bada\u0144 odby\u0142a si\u0119 w Muzeum Jana Paw\u0142a II i Prymasa Wyszy\u0144skiego w przeddzie\u0144 47. rocznicy wyboru Karola Wojty\u0142y na papie\u017ca. Badania zosta\u0142y wykonane w ramach projektu \u201eOsoba i nar\u00f3d \u2013 perspektywa JanaPaw\u0142a II\u201d, prowadzonego na naszym Uniwersytecie pod kierunkiem dr hab. Rafa\u0142a Wi\u015bniewskiego, prof. ucz. Zrealizowane zosta\u0142y dwoma metodami: analizy tre\u015bci artyku\u0142\u00f3w z […]<\/p>\n","protected":false},"featured_media":60651,"parent":0,"menu_order":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"kategorie_badania_i_nauka":[7],"class_list":["post-60644","badania_i_nauka","type-badania_i_nauka","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","kategorie_badania_i_nauka-projekty"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/60644","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka"}],"about":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/badania_i_nauka"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/60644\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":60653,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/60644\/revisions\/60653"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/60651"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=60644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"kategorie_badania_i_nauka","embeddable":true,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kategorie_badania_i_nauka?post=60644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}