{"id":63579,"date":"2026-01-13T11:44:21","date_gmt":"2026-01-13T10:44:21","guid":{"rendered":"https:\/\/uksw.edu.pl\/?post_type=badania_i_nauka&#038;p=63579"},"modified":"2026-02-23T15:58:19","modified_gmt":"2026-02-23T14:58:19","slug":"artykul-prof-wieslawa-m-macka-i-dariusza-wojcika-z-instytutu-nauk-fizycznych-uksw-w-prestizowym-miesieczniku-amerykanskim","status":"publish","type":"badania_i_nauka","link":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/badania-i-nauka\/artykul-prof-wieslawa-m-macka-i-dariusza-wojcika-z-instytutu-nauk-fizycznych-uksw-w-prestizowym-miesieczniku-amerykanskim\/","title":{"rendered":"Presti\u017cowa publikacja prof. Wies\u0142awa M. Macka i Dariusza W\u00f3jcika z Instytutu Nauk Fizycznych UKSW"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Artyku\u0142 naszych naukowc\u00f3w na temat fraktalnej struktury galaktyk zosta\u0142 przyj\u0119ty do publikacji w znacz\u0105cym miesi\u0119czniku ameryka\u0144skim <em>Chaos: An Interdisciplinary Journal of Nonlinear Science<\/em>.<\/h2>\n\n\n\n<p>Redaktorzy miesi\u0119cznika uznali, \u017ce artyku\u0142 pt. \u201eWidmo multifraktalne obserwowane w rozk\u0142adzie galaktyk we Wszech\u015bwiecie\u201d prof. Wies\u0142awa M. Macka i Dariusza W\u00f3jcika jest jednym z najlepszych w czasopi\u015bmie i postanowili promowa\u0107 go&nbsp;jako artyku\u0142 wyr\u00f3\u017cniony tzw. \u201efeatured article\u201d<strong>.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Pokazujemy, \u017ce grupowanie galaktyk (<em>galaxy clustering<\/em>) najlepiej opisywa\u0107 jako rozk\u0142ad wype\u0142niaj\u0105cy co prawda ca\u0142\u0105 przestrze\u0144 \u2013 m\u00f3wi prof. Wies\u0142aw M. Macek \u2013 ale z r\u00f3\u017cnym prawdopodobie\u0144stwem. Ten z\u0142o\u017cony uk\u0142ad wykazuje nieliniowe skalowanie multifraktalne zgodne z modelami zbior\u00f3w Cantora stosowanymi w opisie turbulencji.<\/p>\n\n\n\n<p>Autorzy artyku\u0142u wskazuj\u0105, \u017ce przestrzenny rozk\u0142ad galaktyk zawiera kluczowe informacje o powstawaniu i ewolucji wielkoskalowej struktury Wszech\u015bwiata. Cho\u0107 grupowanie galaktyk jest cz\u0119sto opisywane za pomoc\u0105 pojedynczego wymiaru fraktalnego, takie podej\u015bcia monofraktalne nie s\u0105 w stanie w pe\u0142ni uchwyci\u0107 niejednorodnego i nieregularnego charakteru kosmicznych rozk\u0142ad\u00f3w materii.<\/p>\n\n\n\n<p>Prof. Wies\u0142aw M. Macek i Dariusz W\u00f3jcik zaznaczaj\u0105, \u017ce w prezentowanej pracy stosuj\u0105 analiz\u0119 multifraktaln\u0105 do danych z przegl\u0105d\u00f3w galaktyk i pokazuj\u0105, \u017ce grupowanie galaktyk jest trafniej opisywane jako zale\u017cny od skali rozk\u0142ad, w kt\u00f3rym przestrze\u0144 jest wype\u0142niona, lecz odwiedzana z r\u00f3\u017cnymi prawdopodobie\u0144stwami.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Otrzymane widmo osobliwo\u015bci multifraktalnych jest zgodne z modelami wa\u017conych zbior\u00f3w Cantora, powszechnie wykorzystywanymi do opisu turbulencji oraz innych nieliniowych uk\u0142ad\u00f3w z\u0142o\u017conych. Cho\u0107 stopie\u0144 multifraktalno\u015bci jest niewielki, pozostaje on istotnie r\u00f3\u017cny od zera i wykazuje systematyczn\u0105 zmienno\u015b\u0107 z odleg\u0142o\u015bci\u0105, co sugeruje zwi\u0105zek z kosmicznymi pustkami oraz wielkoskalowymi niejednorodno\u015bciami \u2013 podkre\u015blaj\u0105 autorzy w streszczeniu wzmiankowanego artyku\u0142u. &#8211; Wyniki te wskazuj\u0105, \u017ce metody multifraktalne stanowi\u0105 solidne i fizycznie sensowne narz\u0119dzie do charakteryzowania grupowania galaktyk, pozostaj\u0105c jednocze\u015bnie w szerokiej zgodno\u015bci ze standardowymi modelami formowania si\u0119 wielkoskalowej struktury Wszech\u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n<p>Publikacja na \u0142amach AIP Publishing Digital Platform dost\u0119pna jest <a href=\"https:\/\/pubs.aip.org\/aip\/cha\/article\/36\/2\/023129\/3380384\/Multifractal-spectrum-observed-in-the-Universe\">TUTAJ<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Artyku\u0142 naszych naukowc\u00f3w na temat fraktalnej struktury galaktyk zosta\u0142 przyj\u0119ty do publikacji w znacz\u0105cym miesi\u0119czniku ameryka\u0144skim Chaos: An Interdisciplinary Journal of Nonlinear Science. Redaktorzy miesi\u0119cznika uznali, \u017ce artyku\u0142 pt. \u201eWidmo multifraktalne obserwowane w rozk\u0142adzie galaktyk we Wszech\u015bwiecie\u201d prof. Wies\u0142awa M. Macka i Dariusza W\u00f3jcika jest jednym z najlepszych w czasopi\u015bmie i postanowili promowa\u0107 go&nbsp;jako artyku\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"featured_media":63583,"parent":0,"menu_order":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"kategorie_badania_i_nauka":[],"class_list":["post-63579","badania_i_nauka","type-badania_i_nauka","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/63579","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka"}],"about":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/badania_i_nauka"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/63579\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":64647,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/badania_i_nauka\/63579\/revisions\/64647"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/63583"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=63579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"kategorie_badania_i_nauka","embeddable":true,"href":"https:\/\/uksw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kategorie_badania_i_nauka?post=63579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}