ProjektyW 2025 r. przypadła 60. rocznica powstania redagowanego w Instytucie Filozofii UKSW czasopisma filozoficznego Studia Philosophiae Christianae (SPCh).
Studia Philosophiae Christianae jest jednym z najdłużej istniejących czasopism filozoficznych w Polsce. Czasopismo powstało w 1965 roku z inicjatywy pracowników Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie. Czasopismo jest półrocznikiem, choć przez pewien czas było wydawane kwartalnie.
Jego nazwa, która w języku polskim znaczy tyle samo, co „studia z filozofii chrześcijańskiej”, jednoznacznie wyznaczyła profil tematyczny SPCh. Od początku zamieszcza teksty ze wszystkich dziedzin filozofii, a początkowo także z psychologii. Czasopismo było zawsze miejscem publikowania wartościowych poznawczo tekstów autorstwa zarówno początkujących, jak i zaawansowanych badaczy filozofii. W latach 60. i 70. opublikowano w nim szereg tekstów, wyrażających poglądy odmienne od dominującej wówczas w Polsce filozofii marksistowskiej. Obecnie można w nim znaleźć artykuły filozoficzne, recenzje książek oraz relacje z wydarzeń filozoficznych.
W SPCh publikowane są oryginalne artykuły z zakresu wszystkich subdyscyplin filozofii, a także recenzje książek i sprawozdania z wydarzeń naukowych o tematyce filozoficznej oraz wspomnienia biograficzno-naukowe osób, należących do środowiska filozoficznego. Spektrum odniesień tematycznych może także sięgać do innych nauk, zwłaszcza nauk humanistycznych i społecznych. Celem czasopisma jest tworzenie platformy prezentacji wyników badań naukowych oraz wymiany idei związanych z działalnością filozoficzną o zasięgu krajowym i międzynarodowym. Czasopismo odwołuje się do głównej przesłanki metodologicznej badań prowadzonych w Instytucie Filozofii UKSW, wskazującej na konieczność nowoczesnego, różnorodnego, dialogicznego, swobodnego i wolnego od wszelkich uprzedzeń ujmowania współczesnej problematyki filozoficznej. Stąd motto czasopisma, które brzmi: „Filozofia wolna od uprzedzeń”, odzwierciedlające gotowość do otwartej wymiany poglądów. Świadectwem takiego podejścia jest publikowanie tekstów filozoficznych zarówno z różnych subdyscyplin filozofii, jak i o różnej orientacji światopoglądowej. Dodatkowo czasopismo jest otwarte na publikacje, nawiązujące do innych nauk i dziedzin poznania, w których można odnaleźć problematykę filozoficzną. Stąd gotowość do publikowania prac, zawierających ustalenia specjalistów z zakresu wielu innych gałęzi nauki, np. antropologii, politologii, socjologii, psychologii, pedagogiki, prawa, ekonomii i teologii, nawiązujących do filozofii. Tak sprofilowane czasopismo umożliwia twórczą wymianę myśli i doświadczeń przedstawicieli różnych ośrodków filozoficznych i osób podejmujących problematykę filozoficzną z Polski i z zagranicy.
SPCh posiada swoją specyfikę, którą jest publikowanie artykułów z zakresu filozofii klasycznej, a w szczególności jej kontynuacji w ramach szeroko rozumianej filozofii chrześcijańskiej, mieszczących się w kręgu zagadnień filozofii teoretycznej oraz praktycznej. Nie oznacza to jednak, że jest ono zamknięte dla innych tradycji filozoficznych, w tym pozostających pod wpływem odmiennych światopoglądów, a także kontekstów kulturowych i religijnych. Czasopismo adresowane jest w pierwszej kolejności do specjalistów w zakresie filozofii, ale także do wszystkich, którzy są zainteresowani pogłębianiem wiedzy filozoficznej oraz upowszechnianiem wyników swoich badań w zakresie, który obejmuje profil czasopisma (studenci, doktoranci, badacze niezależni, miłośnicy filozofii). SPCh zapewnia darmowy dostęp do opublikowanych treści zgodnie z zasadą, że badania swobodnie dostępne zwiększają i przyśpieszają globalny rozwój nauki i wymianę wiedzy. W latach 1965-2024 czasopismo opublikowało w 142 numerach 2715 tekstów 816 autorów, spośród których co ósmy był autorem z zagranicy. Wśród najbardziej uznanych i rozpoznawalnych postaci ze świata filozofii i innych nauk, którzy publikowali swoje teksty w SPCh, są: Czesław Białobrzeski, Innocenty Maria Bocheński, Jan F. Drewnowski, John Finnis, Tadeusz Gadacz, Bolesław J. Gawecki, Mieczysław Gogacz, Andrzej Grzegorczyk, David J. Gunkel, Michał Heller, Elżbieta Kałuszyńska, Kazimierz Kłósak, Władysław Krajewski, Mieczysław Albert Krąpiec, Władysław J. Kunicki-Goldfinger, Jean Ladrière, Norbert A. Luyten, Patrick Madigan, Witold Marciszewski, Sean J. McGrath, Andrzej Półtawski, Josef Seifert, Tadeusz Styczeń, Stefan Swieżawski, Maria Szyszkowska, Tadeusz Ślipko, Władysław Tatarkiewicz, Józef Tischner, Michael Walzer, Paul Weingartner, Jan Woleński, Gerhard Zecha i Józef Życiński. Autorzy publikujący w SPCh pochodzą z 22 krajów i z 4 kontynentów: Austria, Belgia, Chorwacja, Egipt, Hiszpania, Filipiny, Finlandia, Francja, Hong Kong, Izrael, Kanada, Kolumbia, Litwa, Niemcy, Polska, Portugalia, Słowacja, Szwajcaria, Ukraina, USA, Wielka Brytania, Włochy. W 2015 roku utworzono witrynę internetową czasopisma, która oprócz informacji o SPCh zawiera także pełny i otwarty dostęp (Open Access) do opublikowanych tekstów lub przekierowuje do bazy repozytoryjnej, gdzie taki dostęp można uzyskać. Czasopismo, obecne w mediach społecznościowych (Facebook, platforma X), brało udział w realizacji programów związanych z rozwojem i umiędzynarodowieniem czasopism naukowych, finansowanych przez MNiSW i MEiN. Dzięki pozyskanym środkom finansowym wydano dwa numery specjalne SPCh (nr S1/2020 i nr S2/2020), zawierające tłumaczenia na język angielski wybranych tekstów, opublikowanych w latach 2000-2018. Aktualnie SPCh, ukazujące się wersji papierowej i elektronicznej, jest czasopismem recenzowanym, znajdującym się na liście czasopism punktowanych MNiSW oraz w międzynarodowych bazach repozytoryjnych. Korzysta z sytemu antyplagiatowego.
W czerwcu 2025 r. odbyła się międzynarodowa konferencja pt. Philosophy and Christianity. Past Present – Future, zorganizowana przez redakcję SPCh w Instytucie Filozofii UKSW w Warszawie z okazji 60. rocznicy powstania czasopisma z udziałem 17 prelegentów z 9 krajów z 3 kontynentów, a także dawnych członków redakcji SPCh. Była ona okazją do podsumowania dotychczasowej działalności SPCh i wyrażenia wdzięczności wszystkim, którzy przyczynili się do jego rozwoju.
Więcej: www.spch.uksw.edu.pl.
12 February 2026
