Przeszłość badana wielowymiarowo. Konferencja naukowa na UKSW

Na kampusie Wóycickiego odbyła się interdyscyplinarna konferencja naukowa poświęcona pamięci zmarłego przed rokiem wybitnego archeologa profesora Władysława Duczko.

Prof. Władysław Duczko, polski archeolog pracujący w Szwecji i w Polsce, specjalizował się w dziejach i sztuce wczesnośredniowiecznej Skandynawii, Europy Wschodniej, Polski oraz Bizancjum.

Konferencję zorganizował Instytut Archeologii UKSW we współpracy z Muzeum Niepodległości w Warszawie, przy wsparciu Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie. Organizacji konferencji podjęli się przyjaciele i pasjonaci studiów zmarłego w ubiegłym roku Profesora Władysława Duczko. Z ramienia Instytutu Archeologii UKSW kluczową rolę we współorganizacji konferencji odegrały dr hab. Bożena Józefów-Czerwińska, prof. ucz. oraz dr Joanna Wawrzeniuk, wspierane przez zaangażowanych wolontariuszy – studentów archeologii. Współorganizatorem drugiego dnia konferencji był dr Jacek Konik – Kierownik Działu Historii i Badań Muzeum Niepodległości z zespołem. W przygotowanie konferencji włączyła się także dr hab. prof. PAN Joanna Popielska-Grzybowska (IKŚiO PAN). Patronat medialny nad konferencją objęły czasopisma Archeologia Żywa oraz Mówią Wieki.

Uroczystego otwarcia pierwszego dnia konferencji dokonał dr hab. Ryszard Sadowskii, prorektor ds. nauki i współpracy międzynarodowej. Uczestników powitał również Dziekan Wydziału Nauk Historycznych, ks. prof. Waldemar Graczyk. W imieniu współorganizatora czyli Muzeum Niepodległości głos zabrał dr Jacek Konik – który przypomniał dorobek naukowy Profesora Władysława Duczko. Szczególnie poruszającym momentem było wystąpienie Łukasza Duczko – syna Profesora, który w imieniu rodziny podzielił się osobistą refleksją nad życiem i pracą Ojca.

W trakcie dwudniowych obrad wystąpiło niemal czterdziestu prelegentów reprezentujących różne ośrodki akademickie i muzealne z całej Polski oraz cztery instytucje zagraniczne. Zarówno liczba uczestników, jak i szerokie spektrum podejmowanych tematów potwierdziły rangę wydarzenia oraz trwałość idei rozwijanych przez Profesora Władysława Duczko, znanego zwłaszcza z badań nad światem wikingów i Słowian. Jego aktywność naukowa sprzyjała integracji środowisk badawczych w kraju i za granicą, a dzięki swym rozległym kontaktom akademickim Profesor budował mosty między różnymi tradycjami badawczymi.

– Już pierwsze wystąpienia prelegentów dowiodły, że konferencja stała się czymś więcej, niż tylko zbiorem następujących po sobie referatów – mówi dr hab. Bożena Józefów-Czerwińska, prof. ucz. – Prezentowane wystąpienia obejmowały zarówno podsumowania dotychczasowego stanu badań, jak i odważne propozycje nowych ujęć interpretacyjnych, pól badawczych, narzędzi metodologicznych oraz innowacyjnych sposobów analiz. Dzięki temu uczestnicy mogli spojrzeć na znane zagadnienia z odmiennych perspektyw, a także zapoznać się z wynikami najnowszych projektów badawczych prowadzonych w kraju i za granicą.

Dr hab. Bożena Józefów-Czerwińska, prof. ucz. podkreśla, że “wielowymiarowość refleksji nad przeszłością” przejawiała się w łączeniu archeologii z historią, antropologią, naukami przyrodniczymi, archeometrią czy muzealnictwem. Poszczególne referaty nie tylko prezentowały konkretne ustalenia naukowe, ale wskazywały nowe kierunki poszukiwań i pola dalszych studiów. W wielu wystąpieniach wyraźnie akcentowano znaczenie interdyscyplinarności oraz potrzebę dialogu między różnymi tradycjami badawczymi, co znalazło wyraz w referatach prezentowanych zwłaszcza w drugim dniu konferencji.

Prezentacje prowokowały do żywych dyskusji, które kontynuowane były głównie w kuluarach, podczas przerw i nieformalnych spotkań. To właśnie wtedy rodziły się pomysły na wspólne projekty, publikacje i kolejne inicjatywy naukowe. Konferencja stała się więc nie tylko miejscem prezentacji wyników badań, lecz także impulsem do nawiązywania nowych relacji i budowania trwałej współpracy badawczej.

Wieczorem, po zakończeniu pierwszego dnia obrad, w siedzibie Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza odbył się wieczór wspomnień poświęcony Profesorowi. Spotkanie wypełniły osobiste świadectwa, a jego kulminacją była prezentacja księgi „W kręgu Archeologii, Historii i Antropologii… Profesor Władysław Duczko in memoriam”, przygotowanej przede wszystkim dzięki staraniom Beaty Jankowiak-Konik, dyrektor Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego oraz dr Karola Kollingera z IAiE PAN w Warszawie. Uroczystości pierwszego dnia zwieńczyła kolacja ufundowana przez rodzinę Profesora, podczas której wciąż toczyły się naukowe dyskusje przeplatające się ze wspomnieniami.

Drugi dzień konferencji odbył się w głównej siedzibie Muzeum Niepodległości w Warszawie. Obrady rozpoczął dr Jacek Konik, a oficjalnego otwarcia dokonała wicedyrektor Muzeum, Katarzyna Legawiec.

– Tematyka wystąpień potwierdziła, że prof. Władysław Duczko pozostawił trwały ślad nie tylko w archeologii i naukach historycznych, lecz także w historii sztuki, etnografii, czy w studiach nad pamięcią – mówi dr hab. Bożena Józefów-Czerwińska. – Podejmowana tematyka dowodziła, że o nauce należy myśleć jako o wspólnocie dialogu w misji odpowiedzialnego poszukiwania prawdy oraz kształcenia przyszłych pokoleń, w tym popularyzacji wiedzy.

Konferencja stała się nie tylko godnym upamiętnieniem wybitnego Uczonego, lecz również świadectwem ciągłości badań inspirowanych dorobkiem Profesora Władysława Duczko. Była spotkaniem ludzi z różnych pokoleń, dziedzin, zainteresowań, których połączyła wspólna refleksja nad przeszłością oraz przekonanie, że jej rozumienie ma wpływa na teraźniejszość i przyszłość. Organizatorzy konferencji żywią nadzieję, że to wydarzenie zapoczątkuje cykl spotkań naukowych, które w kolejnych latach będą kontynuować dialog rozpoczęty w duchu otwartości, współpracy i wzajemnego szacunku – wartości tak bliskich Profesorowi Władysławowi Duczko.